← Tüm Makaleler
7 Kasım 2026
İdare Hukuku

Yürütmenin Durdurulması Nasıl Talep Edilir?

İdare Hukuku

Yürütmenin Durdurulması Nasıl Talep Edilir?

Av. Hakan Yıldız · Gebze / Kocaeli

Kısa Cevap: Yürütmenin durdurulması talebi, iptal davasının dilekçesinde açıkça ve gerekçeli olarak yer alabileceği gibi, dava açıldıktan sonra ayrı bir dilekçe ile de istenebilir. Mahkeme, davalı idarenin savunmasını aldıktan veya savunma süresi geçtikten sonra talebi değerlendirir; yürütmenin durdurulması isteminin reddi ya da kabulü yönündeki kararlara karşı, kararın tebliğini izleyen günden itibaren yedi gün içinde bir defaya mahsus olmak üzere itiraz edilebilir ve itiraz üzerine verilen karar kesindir.

Detaylı Açıklama

Talebin Zamanı ve Şekli

Yürütmenin durdurulması istemi, en pratik şekilde dava dilekçesinde ayrı bir başlık altında ve somut gerekçelerle talep edilir. Davacı, hem telafisi güç veya imkânsız zarar koşulunun hem de işlemin açıkça hukuka aykırı olduğu koşulunun kendi olayında nasıl gerçekleştiğini ayrı ayrı açıklamalıdır; soyut ifadelerle yetinilen talepler genellikle reddedilir. Dava açıldıktan sonra da, davanın her aşamasında ayrı bir dilekçeyle yürütmenin durdurulması istenebilir; özellikle dava sürerken işlemin uygulanmasının yakınlaştığı veya zarar riskinin arttığı durumlarda bu yol tercih edilir.

Mahkemenin İnceleme Usulü

Mahkeme, yürütmenin durdurulması istemini incelerken öncelikle davalı idarenin savunmasını alır veya savunma için verilen süre geçmesini bekler; bu süre genellikle otuz gündür, ancak gecikmesinde sakınca bulunan hallerde mahkeme savunma alınmaksızın da geçici bir karar verebilir. Talebin kabul veya reddi, mahkemece gerekçeli olarak karara bağlanır ve bu kararlar öncelikle incelenip en kısa sürede sonuçlandırılır; kanun, yürütmenin durdurulması kararlarının onbeş gün içinde yazılıp imzalanmasını özel olarak düzenlemiştir.

Karara İtiraz Yolu

İdare ve vergi mahkemeleri ile tek hâkim tarafından verilen yürütmenin durdurulması kararlarına karşı, kararın tebliğini izleyen günden itibaren yedi gün içinde, bir defaya mahsus olmak üzere ilgili bölge idare mahkemesine itiraz edilebilir. Bölge idare mahkemesi dairelerinin ilk derece sıfatıyla verdiği yürütmenin durdurulması kararlarına itiraz ise en yakın bölge idare mahkemesine, Danıştay dava dairelerinin kararlarına itiraz ise konusuna göre İdari veya Vergi Dava Daireleri Kuruluna yapılır. İtiraz mercii, dosyanın kendisine gelişinden itibaren yedi gün içinde itirazı sonuçlandırmak zorundadır ve bu karar kesindir; bir başka deyişle, yürütmenin durdurulması talebinin itiraz üzerine reddi veya kabulü kararlarına karşı temyiz yoluna başvurulamaz.

Uygulamada Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar

Yürütmenin durdurulması talebinin kabulü hâlinde, idarenin bu karara derhal uyması ve işlemin fiili sonuçlarını ortadan kaldırması gerekir; aksi hâlde ilgili, idarenin kararı uygulamamasından kaynaklanan zararlar için ayrıca tazminat davası açabilir. Reddedilen bir yürütmenin durdurulması talebi için aynı sebeplere dayanarak ikinci kez talepte bulunulamayacağından, ilk talebin mümkün olan en güçlü delil ve gerekçelerle sunulması büyük önem taşır.

Danıştay Uygulamasından Bir Örnek

Danıştay 8. Dairesi'nin 2023/1195 Esas, 2023/1040 Karar sayılı kararında, bir aracın trafikten men edilmesi ve idari para cezası uygulanması işlemlerine karşı açılan davada verilen yürütmenin durdurulması talebinin reddi kararına yapılan itirazın akıbeti değerlendirilmiştir. İlk derece mahkemesi, İYUK m. 27/2'deki iki şartın birlikte gerçekleşmediği gerekçesiyle talebi reddetmiş, bu karara yapılan itiraz da bölge idare mahkemesince reddedilmiştir. Davacı bu itiraz kararını temyiz etmeye çalışmış, ancak Danıştay, bölge idare mahkemesinin yürütmenin durdurulması istemine ilişkin itiraz üzerine verdiği kararların kanunen kesin olduğunu ve bu kararlara karşı temyiz yoluna başvurma imkânı bulunmadığını belirterek temyiz istemini incelemeksizin reddetmiştir. Karar, yürütmenin durdurulması kararlarına karşı itiraz yolunun tek ve nihai denetim mercii olduğunu, bu aşamadan sonra başka bir kanun yoluna başvurulamayacağını açıkça göstermektedir.

Dayanak Mevzuat

  • İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 27/2 (Yürütmenin durdurulması şartları)
  • İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 27/7 (İtiraz yolu ve süresi)
  • İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 27/8-9 (Öncelikli inceleme ve karar yazım süresi)
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut olayınıza özgü değerlendirme için bir avukatla görüşmeniz önerilir.