← Tüm Makaleler
7 Kasım 2026
Kira Hukuku

Kira Sözleşmesi Nasıl Hazırlanır?

Kira Hukuku

Kira Sözleşmesi Nasıl Hazırlanır?

Av. Hakan Yıldız · Gebze / Kocaeli

Kısa Cevap: Kira sözleşmesi hazırlarken kiraya veren ve kiracının kimlik bilgileri, kiralananın adresi ve niteliği, kira bedeli, ödeme günü ve şekli, sözleşme süresi, depozito tutarı ve varsa özel şartlar eksiksiz yazılmalı; sözleşme iki nüsha hazırlanarak her iki tarafça imzalanmalıdır. Yazılı ve ayrıntılı bir sözleşme, ileride doğabilecek kira artışı, tahliye veya depozito uyuşmazlıklarında en güçlü ispat aracıdır.

Detaylı Açıklama

Kira Sözleşmesinin Hukuki Niteliği

Kira sözleşmesi, Türk Borçlar Kanunu'na göre kiraya verenin bir şeyin kullanılmasını veya kullanmayla birlikte ondan yararlanılmasını kiracıya bırakmayı, kiracının da buna karşılık kararlaştırılan kira bedelini ödemeyi üstlendiği karşılıklı edimleri barındıran bir sözleşmedir. Konut ve çatılı işyeri kiraları, Türk Borçlar Kanunu'nun 339-356. maddeleri arasında özel olarak düzenlenmiş olup, bu hükümlerin önemli bir kısmı kiracıyı koruyucu niteliktedir ve kiracı aleyhine değiştirilemez.

Sözleşme hazırlanırken tarafların sadece kira bedeli üzerinde anlaşması yeterli değildir; kiralananın hangi amaçla kullanılacağı (mesken, işyeri), teslim tarihi, sözleşmenin başlangıç ve bitiş tarihi, kira bedelinin hangi para birimiyle ve hangi tarihte ödeneceği, depozito/güvence bedeli, demirbaşların durumu ve varsa özel şartlar (hayvan beslenip beslenemeyeceği, alt kiraya verme yasağı gibi) ayrıntılı biçimde yazılmalıdır.

Sözleşmede Bulunması Gereken Temel Unsurlar

  • Taraf bilgileri: Kiraya veren ve kiracının adı-soyadı, T.C. kimlik numarası, adresi ve mümkünse iletişim bilgileri.
  • Kiralananın tanımı: Açık adresi, bağımsız bölüm numarası, niteliği (konut/işyeri) ve varsa demirbaş listesi.
  • Kira bedeli ve ödeme koşulları: Aylık/yıllık bedel, ödeme günü, ödeme şekli (banka hesabına havale/EFT önerilir, ispat kolaylığı sağlar).
  • Sözleşme süresi: Başlangıç ve bitiş tarihi; süre belirtilmemişse sözleşme belirsiz süreli kabul edilir.
  • Depozito: Tutarı ve iade koşulları; konut ve çatılı işyeri kiralarında üç aylık kira bedelini aşamaz.
  • Özel şartlar: Tarafların üzerinde anlaştığı ek yükümlülükler (bakım, tadilat izni, erken fesih şartları vb.).

Sözleşmenin sonunda tarafların imzaları ve imza tarihi yer almalı, sözleşme en az iki nüsha halinde hazırlanarak her iki tarafta birer örnek bulunmalıdır. Noterde yapılmasa da sözleşme geçerlidir; ancak noter onaylı sözleşmeler, tarih ve imza konusunda daha güçlü bir ispat gücü taşır.

Kira Bedelinin ve Artış Şartının Belirlenmesi

Sözleşmede kira bedeli yanında, yenilenen kira dönemlerinde uygulanacak artış oranının da belirtilmesi mümkündür; ancak bu oran kanunda öngörülen üst sınırı (bir önceki kira yılındaki tüketici fiyat endeksindeki oniki aylık ortalamalara göre değişim oranı) aşamaz. Taraflar artış oranı konusunda anlaşmamışsa, uyuşmazlık halinde hâkim bu sınırı aşmamak kaydıyla hakkaniyete göre belirleme yapar.

Pratikte, kira bedelinin yabancı para birimi üzerinden belirlenmesi de mümkündür; ancak konut ve çatılı işyeri kiralarında, sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren beş yıl geçmedikçe kira bedeli yabancı para üzerinden artırılamaz; beş yıl sonrasında ise hâkim, yabancı paranın değerindeki değişiklikleri de dikkate alarak hakkaniyete uygun belirleme yapar.

Sözleşmenin İspat Değeri ve Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar

Yazılı sözleşme zorunlu olmamakla birlikte, sözlü kira ilişkilerinde kira bedeli, başlangıç tarihi, depozito gibi konularda uyuşmazlık çıktığında ispat büyük zorluk yaratır. Bu nedenle sözleşmenin yazılı yapılması, üzerinde silinti-kazıntı bulunmaması, varsa ek protokollerin de yazılı hale getirilmesi önerilir. Kiracı değişikliği, kira bedelinde anlaşmazlık veya tahliye süreçlerinde mahkemeler öncelikle yazılı sözleşmeye bakar; sözleşme yoksa taraflar arasındaki ilişkinin varlığı ve şartları tanık beyanı, banka dekontları, fatura kayıtları gibi dolaylı delillerle ispatlanmaya çalışılır ki bu süreç çoğu zaman daha uzun ve belirsizdir.

İlgili Mevzuat Maddesi

Türk Borçlar Kanunu Madde 299: "Kira sözleşmesi, kiraya verenin bir şeyin kullanılmasını veya kullanmayla birlikte ondan yararlanılmasını kiracıya bırakmayı, kiracının da buna karşılık kararlaştırılan kira bedelini ödemeyi üstlendiği sözleşmedir."

Bu tanım, kira sözleşmesinin iki temel unsurunu ortaya koyar: kiralananın kullanıma bırakılması ve buna karşılık kira bedelinin ödenmesi. Sözleşme hazırlanırken bu iki temel edimin açık ve çelişkisiz biçimde düzenlenmesi, ileride doğabilecek tahliye, kira artışı veya depozito uyuşmazlıklarının önüne geçmenin ilk ve en önemli adımıdır.

Dayanak Mevzuat

  • Türk Borçlar Kanunu m. 299 (Kira sözleşmesinin tanımı)
  • Türk Borçlar Kanunu m. 301 (Kiraya verenin teslim borcu)
  • Türk Borçlar Kanunu m. 342 (Güvence/depozito bedeli)
  • Türk Borçlar Kanunu m. 344 (Kira bedelinin belirlenmesi ve artış sınırı)
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut olayınıza özgü değerlendirme için bir avukatla görüşmeniz önerilir.