← Tüm Makaleler
7 Kasım 2026
Kira Hukuku

Kira Artış Oranı Nasıl Belirlenir?

Kira Hukuku

Kira Artış Oranı Nasıl Belirlenir?

Av. Hakan Yıldız · Gebze / Kocaeli

Kısa Cevap: Kira artış oranı belirlenirken ilk bakılacak husus, sözleşmede taraflarca bir oran kararlaştırılıp kararlaştırılmadığıdır. Kararlaştırılan oran, bir önceki kira yılındaki TÜFE'nin oniki aylık ortalamalarına göre değişim oranını aşamaz; aşsa da geçersiz sayılır ve TÜFE oranı uygulanır. Taraflar arasında herhangi bir anlaşma yoksa, kira bedelinin artışı konusunda uyuşmazlık çıktığında hâkim, yine TÜFE sınırını aşmamak kaydıyla kiralananın durumunu da dikkate alarak hakkaniyete uygun bir oran belirler.

Detaylı Açıklama

Sözleşmede Belirlenen Oranın Geçerlilik Sınırı

Taraflar kira sözleşmesinde, yenilenen kira dönemlerinde uygulanacak artış oranını serbestçe kararlaştırabilirler; ancak bu serbesti sınırsız değildir. Kanun, kararlaştırılan oranın bir önceki kira yılındaki tüketici fiyat endeksindeki (TÜFE) oniki aylık ortalamalara göre değişim oranını geçemeyeceğini emredici biçimde düzenlemiştir. Sözleşmede daha yüksek bir oran yazılmış olsa da, bu oran TÜFE sınırını aşan kısım itibarıyla kiracı için bağlayıcı değildir.

TÜFE Oranının Tespiti

TÜFE oniki aylık ortalama değişim oranı, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından her ay yayınlanan endeks verilerine göre hesaplanır. Kira artışı hesaplanırken, yeni kira döneminin başlangıç ayından önceki on iki aylık dönemin TÜFE ortalaması esas alınır. Bu oran dönemsel olarak değiştiğinden, güncel artış hesaplaması için TÜİK'in ilgili ayki resmi verilerine başvurulması gerekir; bu rakamlar her ay değiştiğinden somut bir hesaplama yapılırken güncel TÜİK verisi kontrol edilmelidir.

Anlaşma Bulunmaması Durumu

Taraflar kira artış oranı konusunda herhangi bir anlaşmaya varmamışsa, kira bedeli yine TÜFE sınırını aşmamak kaydıyla hâkim tarafından belirlenir. Bu durumda kiraya veren, kira tespit davası açarak mahkemeden kiralananın durumunu da dikkate alarak hakkaniyete uygun bir kira bedeli tespit etmesini talep edebilir.

Geçici Kanuni Düzenlemelerin Etkisi

Kanun koyucu, olağanüstü ekonomik koşullarda geçici maddelerle konut kiralarına özgü ek sınırlamalar getirebilmektedir; bu geçici düzenlemeler belirli tarih aralıklarında (örneğin belirli bir yüzdelik tavan şeklinde) uygulanmış ve süreleri dolduktan sonra genel TÜFE kuralına geri dönülmüştür. Bu nedenle somut bir kira artışı hesaplaması yapılırken, ilgili dönemde geçerli olan güncel düzenlemenin (genel TÜFE kuralı mı yoksa geçici bir sınırlama mı uygulandığı) kontrol edilmesi önemlidir.

İş Yeri Kiralarında Özel Durum

Tacirler ile kamu tüzel kişileri arasındaki işyeri kiralarında, kanunun kira bedeline ilişkin bazı hükümlerinin belirli bir süre için uygulanmayacağı yönünde geçmişte geçici düzenlemeler yapılmıştır. Bu tür istisnai düzenlemelerin süresi dolduğunda, genel TÜFE kuralı tekrar uygulanmaya başlar. Ticari kira ilişkilerinde artış oranı hesaplanırken bu geçiş dönemlerinin dikkatle takip edilmesi gerekir.

İlgili Mevzuat Maddesi

Türk Borçlar Kanunu Madde 344/2: "Taraflarca bu konuda bir anlaşma yapılmamışsa, kira bedeli, bir önceki kira yılının tüketici fiyat endeksindeki oniki aylık ortalamalara göre değişim oranını geçmemek koşuluyla hâkim tarafından, kiralananın durumu göz önüne alınarak hakkaniyete uygun biçimde belirlenir."

Bu madde, kira artış oranının belirlenmesinde TÜFE'nin hem sözleşmesel hem de yargısal belirlemede aşılamayacak bir üst sınır oluşturduğunu açıkça göstermektedir.

Dayanak Mevzuat

  • Türk Borçlar Kanunu m. 344 (Kira artış oranı ve TÜFE sınırı)
  • Türk Borçlar Kanunu m. 345 (Kira tespit davası)
  • 6217 sayılı Kanun Geçici m. 2 (Tacir kiracılara ilişkin geçici istisna)
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut olayınıza özgü değerlendirme için bir avukatla görüşmeniz önerilir.