← Tüm Makaleler
7 Kasım 2026
İdare Hukuku

İdari Yargıda İstinaf Başvurusu Nasıl Yapılır?

İdare Hukuku

İdari Yargıda İstinaf Başvurusu Nasıl Yapılır?

Av. Hakan Yıldız · Gebze / Kocaeli

Kısa Cevap: İstinaf, idare ve vergi mahkemelerinin kararlarının bir üst inceleme mercii olan bölge idare mahkemesi tarafından denetlenmesini sağlayan kanun yoludur. Başvuru süresi kararın tebliğinden itibaren otuz gündür; ancak kanunda belirtilen parasal sınırın altında kalan vergi davaları, tam yargı davaları ve iptal davalarında mahkeme kararları kesin olup istinaf yoluna başvurulamaz.

Detaylı Açıklama

İstinafın Amacı ve Kapsamı

İstinaf, 2014 yılında 6545 sayılı Kanun'la idari yargı sistemine getirilen ve ilk derece mahkemesi (idare veya vergi mahkemesi) kararlarının, bölge idare mahkemesi tarafından hem hukuki hem de maddi yönden yeniden incelenmesini sağlayan bir kanun yoludur. İstinaf, temyizden farklı olarak sadece hukuka uygunluk denetimi ile sınırlı değildir; bölge idare mahkemesi, gerektiğinde delilleri yeniden değerlendirebilir ve işin esasına girerek yeni bir karar verebilir.

Başvuru Süresi ve Mercii

İstinaf başvurusu, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde, kararı veren mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine yapılır; başka kanunlarda farklı bir kanun yolu öngörülmüş olsa dahi, bu otuz günlük süre ve bölge idare mahkemesine başvuru kuralı geçerlidir. İstinaf dilekçesi, temyiz dilekçesiyle aynı şekil ve usul şartlarına tabidir ve kararı veren mahkemeye veya doğrudan bölge idare mahkemesine verilebilir.

İstinafa Kapalı Olan Dava Türleri

Kanun, konusu belirli bir parasal sınırı geçmeyen vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemlere karşı açılan iptal davalarında, idare ve vergi mahkemelerince verilen kararların kesin olduğunu ve bu kararlara karşı istinaf yoluna başvurulamayacağını düzenlemiştir. Bu parasal sınır, kanunda düzenli olarak güncellenmekte olup, davanın açıldığı veya kararın verildiği tarihte geçerli olan miktarın dikkatle kontrol edilmesi gerekir; sınırın altında kalan bir dava için yapılan istinaf başvurusu, bölge idare mahkemesince incelenmeksizin reddedilir.

Bölge İdare Mahkemesinin Verebileceği Kararlar

Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine; kararın gerekçesini yetersiz veya hatalı bulursa gerekçeyi değiştirerek reddine; kararda maddi hata varsa bu hatayı düzelterek reddine karar verebilir. İlk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmazsa, istinaf başvurusunun kabulüyle ilk derece mahkemesi kararını kaldırır ve işin esası hakkında kendisi yeniden karar verir. Kanunda sayılan belirli usul eksiklikleri (görevsiz mahkemece bakılmış olması, keşif veya bilirkişi incelemesi yaptırılmadan karar verilmesi, duruşma yapılmadan karar verilmesi gibi) bulunması hâlinde ise, bölge idare mahkemesi dosyayı kararı veren mahkemeye geri gönderir.

İlgili Mevzuat Maddesi

İdari Yargılama Usulü Kanunu Madde 45/1: "İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda farklı bir kanun yolu öngörülmüş olsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir."

Dayanak Mevzuat

  • İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 45 (İstinaf)
  • İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 48 (Temyiz/istinaf dilekçesi şekil şartları)
  • İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 46 (Temyize açık kararların istinaf durumu)
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut olayınıza özgü değerlendirme için bir avukatla görüşmeniz önerilir.